FANPO TEKNİK REHBER

Dalgıç Motor Soğutması, Soğutma Gömleği ve Kablo Kesiti

Dalgıç motor arızalarının çoğu üretim hatası değildir. Bunlar kurulum kararlarıdır: motorun yanından çok az su geçmesi, derinlik için fazla ince bir kablo veya hiç takılmamış bir koruma. Bu rehber bu üç konuyu ele alır.

Su dolgulu bir dalgıç motor kendini nasıl soğutur?
ÇALIŞMA PRENSİBİ

Pompalanan su soğutucudur

Su dolgulu bir dalgıç motorda fan ve hava yoktur. Sargılarda oluşan ısı motor gövdesinden geçer ve pompa emişine giderken motorun yanından yukarı doğru akan su tarafından uzaklaştırılır. Bu akış çok yavaşsa, motor ne kadar derine daldırılmış olursa olsun aşırı ısınır.

01

Suya batmış olmak soğutma değildir

Bir motor 200 metre su altında olup yine de aşırı ısınabilir. Suyla çevrili olmak hiçbir şeyi önlemez; ısıyı yalnızca hareket halindeki su uzaklaştırır.

02

Önemli olan hızdır

İlgili büyüklük, motor ile muhafaza borusu cidarı arasındaki halka kesitteki suyun metre/saniye cinsinden hızıdır.

Gerekli minimum değer motorun teknik föyünden alınır ve üreticiler ile motor ölçüleri arasında farklılık gösterir.

03

Geniş muhafaza boruları gizli risktir

Muhafaza borusu ne kadar genişse halka kesit alanı o kadar büyük olur ve aynı debi motorun yanından o kadar yavaş geçer. Büyük çaplı bir kuyu bir kolaylık değil, bir soğutma sorunudur.

04

Filtreye göre konum

Pompa kuyu filtresinin altına yerleştirilmişse, su motorun üstünden girer ve motorun yanından hiç akmayabilir. Bu, soğutma gömleği gerektiren klasik durumdur.

Soğutma hızının hesaplanması
Halka kesit hızı (m/s) = debi (m³/h) ÷ 3600 ÷ [ π ÷ 4 × ( muhafaza borusu çapı² − motor çapı² ) ]
Çaplar metre cinsindendir; halka kesit alanı m² olarak bulunur.

Uygulamada bunun anlamı

Aşağıdaki tablo, yaklaşık 143 mm dış çaplı 6″ bir motorun farklı iç çaplı muhafaza borularında 0,15 m/s halka kesit hızına ulaşması için gereken debiyi gösterir. Muhafaza borusu ölçüsünün etkisi çarpıcıdır.

Muhafaza borusu iç çapıHalka kesit alanı0,15 m/s için gereken debi
150 mm0.0016 m²0.9 m³/h
168 mm0.0061 m²3.3 m³/h
200 mm0.0154 m²8.3 m³/h
250 mm0.0330 m²17.8 m³/h
300 mm0.0546 m²29.5 m³/h

Yukarıdaki formülle, 143 mm motor dış çapı ve 0,15 m/s hedef hız kullanılarak hesaplanmıştır. Kendi motorunuzun teknik föyünde belirtilen dış çapı ve minimum hızı kullanın; her ikisi de motor ölçüleri ve üreticiler arasında farklılık gösterir.

Değeri teknik föyden okuyun

Minimum soğutma hızı evrensel bir sabit değil, motorun bir özelliğidir. Farklı bir üreticiden alınan bir değerin sizin motorunuz için geçerli olduğunu asla varsaymayın.

Gerçek çalışma debisinde kontrol edin

Soğutma, anma debisinde değil; kısılmış veya kısmi yük çalışması dahil, sistemin gerçekte çalışacağı en düşük debide sağlanmalıdır.

Değişken hız her şeyi değiştirir

Frekans invertörüyle düşük devirde sürülen bir motor daha az su pompalar ve dolayısıyla kendini daha az soğutur, ancak kayıp üretmeye devam eder. İzin verilen minimum frekansı kontrol edin.

Soğutma gömleği ne zaman gerekir?

Soğutma gömleği suyu görevini yapmaya zorlar

Akış yönlendirici veya muhafaza olarak da adlandırılan soğutma gömleği, motorun ve pompanın alt kısmının etrafına takılan bir borudur. Su, önce motor yüzeyi boyunca ilerlemeden emişe ulaşamaz; böylece halka kesit hızını kuyu değil gömlek belirler.

01

Pompa filtrenin altına yerleştirilmişse

Su muhafaza borusuna pompanın üstünden girer ve motoru tamamen atlayarak doğrudan emişe akar. Burada gömlek zorunludur.

02

Muhafaza borusu motordan çok genişse

Geniş bir kuyuda veya açık bir çukurda, hesaplanan halka kesit hızı tam debide bile motorun minimum değerinin altına düşer.

03

Pompa bir depoya veya rögara monte edilmişse

Açık suda halka kesit hiç yoktur. Gömlek olmadan motorun yanından geçen tanımlı bir akış yolu yoktur.

04

Kurulum yataysa

Yatay monte edilen bir dalgıç motorun hareketli suyla dolu kalmasını garanti etmek için gömlek gerekir.

05

Debi motor ölçüsüne göre düşükse

Büyük bir motorla yüksek basmalı, düşük debili çalışma, soğutma kontrolünden sıklıkla geçemeyen bir kombinasyondur.

FANPO dalgıç motor ürün gamı

5,5 ile 150 HP arası su soğutmalı motorlar

FANPO, derin kuyu hizmetinde sürekli çalışma için tasarlanmış, sargısı yenilenebilir 6″, 7″ ve 8″ su soğutmalı dalgıç motorlar üretir. Her modelin tam performans verileri ürün sayfalarında yayınlanmıştır.

Motor ölçüsüModellerGüç aralığıÜrün sayfası
6″FM65 – FM6505.5 – 50 HP6 inç dalgıç pompa motoru
7″FM730 – FM79030 – 90 HP7 inç dalgıç pompa motoru
8″FM830 – FM815030 – 150 HP8 inç dalgıç pompa motoru

Her ürün sayfasında tam tablo bulunur: 50 Hz / 380 V ve 60 Hz / 460 V’ta akım, güç faktörü, devir ve verim ile her modelin uzunluğu ve ağırlığı.

Motoru çekilen güce göre eşleştirin

Çalışma noktanızdaki çekilen gücü pompa tablosundan alın ve bunun bir üstündeki motor gücünü seçin. Çalışma noktası yerine nominal pompa gücüne göre boyutlandırmak yaygın bir hatadır.

50 Hz ve 60 Hz farklı makinelerdir

Bir motor 60 Hz’de yaklaşık yüzde 20 daha hızlı döner; bu da pompa eğrisini ve güç ihtiyacını değiştirir. Sipariş verirken şebeke frekansını mutlaka belirtin.

Eksenel yükü kontrol edin

Pompanın maksimum basma yüksekliğinde ürettiği eksenel itme kuvveti, motorun eksenel yatak kapasitesi içinde kalmalıdır. Kontrol edilmesi gereken durum yüksek kademe sayılarıdır.

Kablo kesiti ve gerilim düşümü

Kablo bir aksesuar değil, motorun bir parçasıdır

İniş kablosu kurulumun tüm derinliği boyunca uzanır. Kabloda kaybedilen her volt motorun hiç almadığı bir volttur ve anma geriliminin altında çalışan bir motor aynı torku üretmek için daha fazla akım çeker ve daha sıcak çalışır.

Kurulu derinliğe göre boyutlandırın

Kablo kesiti motor akımından, kablo uzunluğundan ve şebeke geriliminden belirlenir. 200 m’lik bir hattı göz ardı edip yalnızca akıma göre seçilen bir kablo fazla ince olur.

Gerilim düşümünü küçük tutun

Gerilim düşümünü nominal gerilimin yüzde birkaçıyla sınırlamak olağan uygulamadır. İzin verilen toleransı motor üreticisi belirtir; bu toleransın rahatça içinde kalmak bir kablo kesitine mal olur ve motora yıllar kazandırır.

Zor durum kalkış akımıdır

Gerilim düşümü, akımın çalışma değerinin birkaç katı olduğu kalkış sırasında en kötü seviyededir. Kararlı durumda yeterli olan bir kablo kalkışta yine de motorun takılmasına neden olabilir.

Yüzey hattını da hesaba katın

Pano ile kuyu başı arasındaki kablo da toplam uzunluğa dahildir. Büyük sahalarda bu bölüm çoğu zaman iniş kablosunun kendisinden daha uzundur.

Ekler arıza noktalarıdır

İniş kablosundaki her ek, potansiyel bir su giriş noktasıdır. Uygun sınıfta makaron veya reçine ek kitleri kullanın ve ek sayısını en aza indirin.

Kabloyu kuyu içinde koruyun

Kalkış ve duruşlarda muhafaza borusuna sürtünmemesi için kabloyu kablo koruyucular veya kelepçelerle düzenli aralıklarla basma borusuna sabitleyin.

Koruma ve yol verme yöntemi
CihazNeyi önlerNotlar
Aşırı akım rölesiSürekli aşırı akımdan kaynaklanan sargı yanmasıSigorta değerine değil, motor anma akımına ayarlayın
Kuru çalışma korumasıTüm soğutmayı bir anda ortadan kaldıran susuz çalışmaDerin kuyu kurulumundaki en değerli tek cihaz
Faz koruma ve faz sırası rölesiÜç fazlı bir sargıyı hızla tahrip eden faz kaybıBakım sonrası ters dönüşü de önler
Düşük ve yüksek gerilim rölesiZayıf veya kararsız şebekeden kaynaklanan aşırı ısınmaKırsal şebekelerde ve jeneratör beslemesinde yaygındır
Yumuşak yol verici veya frekans invertörüMekanik şok, koç darbesi ve yüksek kalkış akımıFrekans invertöründe minimum devri motor soğutmasına göre kontrol edin
Çek valfPompa durduğunda ters dönmesiPompaya ve çok derin kurulumlarda belirli aralıklarla takın
Sıkça sorulan sorular

Motorum sürekli arızalanıyor. İlk olarak nereye bakmalıyım?

Önce gerçek çalışma debisindeki soğutma hızını, ardından kalkış sırasında motor klemenslerindeki gerilimi kontrol edin. Önlenebilir arızaların büyük çoğunluğu bu ikisinden kaynaklanır.

Her kuyuda soğutma gömleği gerekir mi?

Hayır. Dar bir muhafaza borusunda ve pompa filtrenin üstüne yerleştirilmişse, doğal akış yolu zaten motorun yanından geçer. Hesabı yapın; hiçbir yönde varsayımda bulunmayın.

Garanti olsun diye daha büyük bir motor kullanabilir miyim?

Büyük seçilmiş bir motor daha düşük yük faktöründe çalışır, çıkış gücüne oranla daha fazla kayıp üretir ve soğutulması daha zordur. Motoru çalışma noktasına göre eşleştirin.

Daha derin montaj daha kalın kablo gerektirir mi?

Evet. Kablo kesiti akımın yanı sıra uzunluğa da bağlıdır; bu nedenle montaj derinliği gereken kesiti doğrudan etkiler.

Motorum hangi frekansta çalışacak?

FANPO motorları 50 Hz / 380 V ve 60 Hz / 460 V için sunulur. Her ürün sayfasındaki performans tabloları her ikisini de verir. Sipariş öncesinde sahadaki şebekeyi teyit edin.

Uygun pompayı nerede bulurum?

Önce pompa seçim rehberine, ardından dalgıç pompa ürün gamına göz atın. Eksiksiz bir seçim için verilerinizi iletişim sayfası üzerinden gönderin.

Hazırlayan: FANPO Mühendislik Ekibi · Son güncelleme: 8 Kasım 2026

Scroll to Top